#21 Archief 2.0 en de toekomst van archieven
Geschreven: 9 november 2009, door Christian van der Ven
In het kort
Archief 2.0 is een betrekkelijk nieuwe term die gebruikt wordt voor een verzameling gedachten om op een andere manier archiefdiensten aan te bieden aan de gebruikers. De naam Archief 2.0 is een afgeleide van Web 2.0 en gekscherend krijgen ook andere branches weleens het label 2.0 opgeplakt wanneer er klantgerichter of ‘anders’ (moderner) gewerkt gaat worden: Reizen 2.0, Boodschappendoen 2.0, Koken 2.0 en ga zo maar door. Kernpunt is dat “2.0″ alle ruimte biedt aan gebruikers om mee te werken aan en te participeren in de verdere ontwikkeling van bestaande en nieuwe diensten en producten, zowel online als in de ‘echte’ wereld. Maar hoe onecht is online eigenlijk?
De moderne archiefdienst is niet alleen een fysiek gebouw of een website waar bezoekers heengaan, maar biedt haar diensten aan op alle (virtuele) plekken waar klanten zijn. En de moderne archiefdienst maakt daarbij gebruik van de Web 2.0 tools waar zij (die klanten) al vertrouwd mee zijn.
Velen redeneren dat Archief 2.0 meer is dan alleen een term om nieuwe Web 2.0 technologieën in een archiefsetting te plaatsen. Het is tegelijkertijd een term die gebruikt wordt om een bepaald bewustzijn van de (digitale) veranderingen om ons heen waar te nemen en daar ook actief in mee te willen gaan. Een gedragsverandering dus!
Hoe het ook zij en welke kant de discussie ook uit zal gaan, iedereen die het archiefwezen van nabij volgt is ervan overtuigd dat de archiefdienst van morgen (of over vijf of tien jaar) er totaal anders uit zal zien dan het archief van vandaag. En dat geldt ook voor het werken in een archief. En dat geldt dus ook voor jouw archief. En voor jou.
Ontdekoefening
- Bekijk twee of drie van de suggesties voor extra informatie over Archief 2.0 (zie onder). Als je zelf goede andere artikelen, presentaties of wat dan ook hebt gevonden, laat het dan weten via een reactie op dit bericht.
- Schrijf een blogpost waarin je je gedachten weergeeft over één van deze bronnen.
- Meld je aan bij de Archief 2.0 community met je cursusaccountgegevens en neus er eens rond. Bekijk bijvoorbeeld het discussiearchief!
- Schrijf een blogpost over hoe jij tegen Archief 2.0 aankijkt.
Extra informatie
- Video’s van enkele presentaties tijdens de Studiedag Archief 2.0, 27 oktober 2008
- Lees het Manifest voor de Archivaris 2.0. Over de inhoud van het manifest is ook stevig gediscussieerd.
- Archives 2.0? / Kate Theimer op ArchivesNext, 21 oktober 2008
- Archives as spaces of memory / Eric Ketelaar betrekt in dit artikel Web 2.0 bij de Archiefwetenschap
- The Interactive Archivist – Case Studies in Utilizing Web 2.0 to Improve the Archival Experience / Amerikaanse online publicatie met case studies rond blogs, rss, mashups, sociale netwerken en meer
In Nederland besteden maar heel weinig bloggers regelmatig aandacht aan Archief 2.0, maar ook door bibliothecarissen en in het buitenland wordt geblogd. Kijk maar eens op deze weblogs (en zoek eventueel in hun archief):
- Links, tags en widgets / Luud de Brouwer (Regionaal Archief Tilburg) blogt regelmatig over Web 2.0 en talloze andere onderwerpen
- De Digitale Archivaris / Christian van der Ven (BHIC) blogt regelmatig over Archief 2.0
- ArchivesNext / Kate Theimer is de meest vooraanstaande Amerikaanse blogger over Archives 2.0
- Web 2.0 op ArchivesHub / Engelse blogposts over Web 2.0 voor archieven
- ZB Digitaal / Edwin Mijnsbergen is de meest toonaangevende biblioblogger in Nederland, die schrijft over Web 2.0 in z’n algemeen en Bibliotheek 2.0 in het bijzonder
En natuurlijk is er een online community zeer actief op het gebied van Archief 2.0. Je kunt de discussies en ideëen vrij bekijken, maar om mee te doen kan je het beste lid worden: www.archief20.org
Neem eventueel ook eens een kijkje bij onze collega’s van Bibliotheek 2.0.
13 februari 2011 op 20:05
Ik vond dit een interessante les maar niet alle discussies vond ik even leerzaam. What about archief 3.0?
14 april 2011 op 21:15
Archief 2.0 is buiten alle kaders, dat maakt het voor de meeste oude rotte in het vak ongrijpbaar en daardoor ook bedreigend. Als je echter de flexibiliteit heb om buiten de bestaande kaders te denken en te werken vind je een wereld aan mogelijkheden die stuk voor stuk vele vragen opwerpen, door echter stap voor stap in deze, voor de meeste van ons onbekende, wereld te gaan, leren we haar kennen en begrijpen. Openstaan en denken in mogelijkheden inplaats van beperkingen biedt de mogelijkheid om te veranderen. Wake up de wereld veranderd, dus verander mee, anders sta je straks aan de zijlijn, terwijl er juist een scala aan nieuwe mogelijkheden voor je ligt.
complimenten voor deze uiteenzetting vanaf onderwerp 1 t/m 21 een eye opener bedankt!
17 april 2011 op 18:12
Na het doorklikken op de diverse links kom ik tot de conclusie dat archief 2.0 een wereld opent waarvan ik de gevolgen en resultaten op dit moment nog niet kan overzien. Ik denk dat de technische mogelijkheden nog verder zullen gaan en dat dit mogelijkheden biedt die we nu nog niet durven te bedenken. Ik vind het wel een eyeopener om te zien hoe organisaties de mogelijkheden die er nu al zijn benutten en mensen aanzet tot het denken buiten de kaders zoals we die tot nu toe hadden. Ik werk momenteel binnen een kleine organisatie. Onze statische archieven worden overgebracht naar een regionaal archief. De nieuwe directeur van dit archief staat erg open voor nieuwe ontwikkelingen. Inmiddels heeft zij al een aantal zaken tot stand gebracht die vallen onder wat je mag aanmerken als archief 2.0. Ik verwacht hier in de toekomst nog veel van.